Wat is een normale CO2-voetafdruk voor bedrijven?

Een normale CO2-voetafdruk voor bedrijven bestaat eigenlijk niet, omdat elke sector, bedrijfsomvang en activiteit een andere uitstoot veroorzaakt. Toch zijn er duidelijke patronen die helpen om te begrijpen wat gebruikelijk is. Bedrijven met veel productie, transport of energiegebruik hebben een grotere footprint dan dienstverleners of kantoren. Het begrip normale voetafdruk draait daarom niet om één getal, maar om een realistisch bereik dat past bij de branche, de activiteiten en de keten waarin het bedrijf opereert.

Een CO2-voetafdruk laat de totale uitstoot zien in drie delen. Het eerste deel is directe uitstoot uit eigen bronnen zoals brandstof of verwarming. Het tweede deel komt van ingekochte energie zoals elektriciteit. Het derde deel is uitstoot in de keten, zoals productie van materialen, logistiek, zakelijke reizen en gebruik van producten door klanten. Dit derde deel is bij veel bedrijven veruit het grootst. Door de drie delen samen te bekijken ontstaat een beter beeld van wat voor een bedrijf normaal is.

Hoe verschilt een normale CO2-voetafdruk per sector?

De voetafdruk van een bedrijf hangt sterk af van de sector. Productiebedrijven hebben veel directe uitstoot. Ze gebruiken energie voor machines, processen en verwarming. De ketenuitstoot van grondstoffen en materialen is vaak groot. Voor deze bedrijven is een hoge CO2-footprint normaal. Dit betekent niet dat verduurzaming onmogelijk is, maar wel dat ze een andere startpositie hebben.

Logistieke bedrijven hebben relatief veel uitstoot door vervoer. De voetafdruk groeit met het aantal gereden kilometers en het type vervoermiddel. Vrachtwagens, schepen en vliegtuigen veroorzaken veel emissies. Voor deze bedrijven is een groot aandeel van de voetafdruk scope 3, omdat transport door partners vaak buiten de directe controle van het bedrijf valt.

Dienstverlenende bedrijven hebben juist een lagere voetafdruk. Ze hebben weinig directe emissies, omdat ze vooral kantoren gebruiken en digitale diensten aanbieden. Hun normale voetafdruk bestaat vooral uit elektriciteitsverbruik, woon-werkverkeer, zakelijke reizen, IT-apparatuur en inkoop van diensten. De ketenuitstoot groeit naarmate meer digitale middelen worden gebruikt.

Detailhandel en retail zitten tussen productie en dienstverlening in. Hun voetafdruk bestaat uit energiegebruik van winkels, transport en vooral de productie van de goederen die ze verkopen. Bij deze bedrijven is de ketenuitstoot vaak zeer hoog, omdat de meeste emissies in de fabriek van de leverancier plaatsvinden.

Wat bepaalt of een CO2-voetafdruk normaal is voor een bedrijf?

Een normale voetafdruk hangt af van drie factoren. De activiteiten van het bedrijf bepalen de grootste bron van uitstoot. Hoe meer fossiele energie, hoe groter de voetafdruk. De omvang van het bedrijf speelt een rol. Meer medewerkers, grote productievolumes en veel transport leiden tot hogere uitstoot. De diepte van de keten beïnvloedt de totale footprint. Bedrijven die met veel leveranciers werken of complexe producten inkopen hebben logischerwijs een grotere voetafdruk.

Een bedrijf vergelijkt de eigen voetafdruk vaak met branchegemiddelden of soortgelijke organisaties. Dit geeft een praktisch referentiekader. Het is niet bedoeld om bedrijven tegen elkaar af te zetten, maar om realistisch in te schatten welke uitstoot normaal is voor de eigen situatie. Dit helpt om doelen te formuleren die haalbaar en onderbouwd zijn.

Hoe ziet een realistisch bereik eruit voor verschillende bedrijven?

Kleine dienstverleners hebben vaak een relatief lage voetafdruk. Hun uitstoot bestaat vooral uit energiegebruik, IT-apparatuur en mobiliteit. Deze bedrijven hebben vaak een totale uitstoot van enkele tientallen tot enkele honderden ton CO2 per jaar.

Middelgrote productiebedrijven hebben meestal een hogere uitstoot. De totale voetafdruk loopt daar vaak op tot duizenden tonnen CO2 per jaar. De grootste bijdragen komen van energiegebruik, machines en materialen. Voor deze bedrijven is het normaal dat scope 1 en 2 een aanzienlijk deel vormen.

Grote ketenbedrijven, zoals retailers of logistieke organisaties, hebben vaak een voetafdruk van tienduizenden tot honderdduizenden ton CO2 per jaar. Dit komt vooral door scope 3. Hier vinden de grootste verbeterkansen plaats. Een normale voetafdruk voor deze bedrijven is daarom zeer omvangrijk in vergelijking met kleinschalige organisaties.

Waarom bestaat er geen vast getal voor een normale CO2-voetafdruk?

Elke voetafdruk is afhankelijk van context. Een bedrijf dat goederen produceert zal altijd hogere emissies hebben dan een digitale dienstverlener. Dit betekent niet dat het ene bedrijf minder duurzaam werkt dan het andere. Een normale voetafdruk is relatieve informatie. Ze geeft richting voor reductiedoelen en laat zien of een bedrijf binnen realistische grenzen scoort.

Daarnaast verandert het begrip normaal voortdurend. Nieuwe technologie, strengere wetgeving en betere energie-efficiëntie zorgen ervoor dat bedrijven hun uitstoot sneller kunnen verlagen. Wat vijf jaar geleden normaal was, is dat vandaag niet meer. Daarom is de CO2-voetafdruk geen statisch gegeven.

Een bedrijf dat transparant rapporteert en elk jaar dezelfde methode gebruikt, krijgt een duidelijk beeld van de eigen positie. Een normale voetafdruk is dus vooral een beginpunt voor verbetering en niet een eindbeoordeling.

Veelgestelde vragen

Hoe weet ik of mijn bedrijfsfootprint binnen een normaal bereik valt?
Door je voetafdruk te vergelijken met bedrijven van dezelfde grootte en sector krijg je een goede indruk van wat gebruikelijk is.

Waarom is mijn scope 3 zo groot vergeleken met scope 1 en 2?
Bij de meeste bedrijven is scope 3 de grootste categorie. Dit komt doordat veel uitstoot in de keten ontstaat en niet binnen de eigen organisatie.

Is een hoge voetafdruk altijd slecht?
Een hoge voetafdruk zegt vooral iets over activiteiten en schaal. Belangrijker is hoe het bedrijf hiermee omgaat en welke stappen het zet om te verminderen.

Daalt een normale voetafdruk in de loop der tijd?
Ja. Door technologische ontwikkelingen, strengere regels en duurzamere keuzes neemt de gemiddelde uitstoot per sector af.

Kan elk bedrijf zijn voetafdruk substantieel verlagen?
Ja. De route verschilt per sector, maar elke organisatie kan gerichte maatregelen nemen voor structurele reductie.

Wil je weten wat een realistisch niveau is voor jouw sector en hoe je de voetafdruk van jouw bedrijf betrouwbaar in kaart brengt? Neem contact op voor een kennismaking.

Bronnen
IPCC
Greenhouse Gas Protocol
Rijksoverheid Klimaat en Energie
European Environment Agency